Η συμμετοχή της Πορτογαλίας στον επερχόμενο διαγωνισμό τραγουδιού βρίσκεται σε αμφιβολία, καθώς οι περισσότεροι καλλιτέχνες του Festival da Canção δηλώνουν ότι δεν θα εκπροσωπήσουν τη χώρα τους αν συνεχιστεί η συμμετοχή του Ισραήλ, επικαλούμενοι λόγους ηθικής και σεβασμού στα ανθρώπινα δικαιώματα
Η ένταση γύρω από τη φετινή Eurovision κλιμακώνεται, καθώς η Πορτογαλία ενδέχεται να είναι η επόμενη χώρα που θα αποσυρθεί από τον θεσμό λόγω διαφωνιών για τη συμμετοχή του Ισραήλ. Συγκεκριμένα, 11 από τους 16 διαγωνιζόμενους στο εθνικό φεστιβάλ Festival da Canção, μέσω του οποίου επιλέγεται ο εκπρόσωπος της χώρας, ανακοίνωσαν ότι θα αρνηθούν να ταξιδέψουν στη Βιέννη εφόσον κερδίσουν, εκφράζοντας τη διαμαρτυρία τους απέναντι στην EBU.
Διαβάστε Επίσης: Η Eurovision 2026 φέρνει αντιδράσεις: Συμμετέχει το Ισραήλ, αποχωρούν 4 χώρες
Σε κοινή τους δήλωση, οι καλλιτέχνες τόνισαν ότι «με λόγια και με τραγούδια, ενεργούμε μέσα στα πλαίσια που μας δίνονται. Δεν αποδεχόμαστε τη συνενοχή στην παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων». Παράλληλα, εξέφρασαν την απογοήτευσή τους για το γεγονός ότι, ενώ η Ρωσία αποκλείστηκε το 2022 για την εισβολή στην Ουκρανία, η ίδια στάση δεν τηρήθηκε απέναντι στο Ισραήλ, το οποίο σύμφωνα με ανεξάρτητη έρευνα του ΟΗΕ κατηγορείται για γενοκτονία στη Γάζα.
Οι υπογράφοντες περιλαμβάνουν γνωστά ονόματα της πορτογαλικής σκηνής, όπως οι Cristina Branco, Rita Dias, DjoDje, Beatriz Bronze (Evaya) και Francisco Fontes, ενώ η συλλογική τους στάση έχει προκαλέσει κύμα συζητήσεων στα πορτογαλικά μέσα.
Το κρατικό δίκτυο RTP, που διοργανώνει το Festival da Canção, απάντησε ότι το φεστιβάλ θα πραγματοποιηθεί κανονικά και ότι η Πορτογαλία θα συμμετάσχει κανονικά στη διοργάνωση του 2026. Σε ανακοίνωσή του, το δίκτυο τόνισε: «Ανεξάρτητα από τις αποφάσεις των συμμετεχόντων, η RTP επαναβεβαιώνει τη δέσμευσή της να εκπροσωπήσει τη χώρα μας στη Eurovision».
Ωστόσο, η υπόθεση έχει ήδη πάρει ευρωπαϊκές διαστάσεις. Η Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση (EBU) βρίσκεται στο επίκεντρο έντονης κριτικής, καθώς αρκετές χώρες —μεταξύ των οποίων η Ισπανία, η Ιρλανδία, η Ολλανδία, η Σλοβενία και πρόσφατα η Ισλανδία— έχουν ανακοινώσει επίσημα την αποχώρησή τους. Οι χώρες αυτές υποστηρίζουν ότι η συμμετοχή του Ισραήλ δεν συνάδει με τις αρχές του διαγωνισμού περί ενότητας και πολιτιστικής ειρήνης.
Διαβάστε Επίσης: Eurovision 2026: Η Ισπανία επιμένει – ή εμείς ή το Ισραήλ
Η Ισλανδία, στην επίσημη τοποθέτησή της, ανέφερε ότι η παρουσία του Ισραήλ «έχει δημιουργήσει διχασμό μεταξύ των μελών της EBU και του κοινού», προσθέτοντας ότι η συμμετοχή αυτή «δεν θα μπορούσε να αποτελέσει πηγή χαράς ή ειρήνης».
Αξίζει να σημειωθεί ότι περισσότεροι από 70 πρώην διαγωνιζόμενοι έχουν υπογράψει ανοιχτή επιστολή ζητώντας τον αποκλεισμό του Ισραήλ και του κρατικού ραδιοτηλεοπτικού του φορέα KAN. Μεταξύ αυτών, και καλλιτέχνες που έχουν διακριθεί τα τελευταία χρόνια στον διαγωνισμό, ενώ ακόμη και ο φετινός νικητής JJ έχει εκφράσει δημόσια τη διαφωνία του με τη συμμετοχή της χώρας.
Για να αντιμετωπίσει τις αντιδράσεις, η EBU ανακοίνωσε νέες ρυθμίσεις:
- Επαναφέρει τις εθνικές επιτροπές (juries) στους ημιτελικούς, αυξάνοντας τα μέλη τους από πέντε σε επτά.
- Περιορίζει τη βαρύτητα των ψήφων του κοινού.
- Απαγορεύει στους συμμετέχοντες και στους ραδιοτηλεοπτικούς φορείς να στηρίζουν ή να συμμετέχουν σε καμπάνιες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα αποτελέσματα.
Παρά τις αλλαγές, η απόφαση για τη συμμετοχή του Ισραήλ δεν τέθηκε σε ψηφοφορία στη γενική συνέλευση της EBU, γεγονός που προκάλεσε έντονη δυσαρέσκεια.
Η περίπτωση της Πορτογαλίας ξεχωρίζει, καθώς η χώρα έχει μακρά παράδοση στη διοργάνωση και συχνά αντιμετωπίζει τη Eurovision όχι απλώς ως διαγωνισμό, αλλά ως χώρο πολιτιστικής έκφρασης και ταυτότητας. Το Festival da Canção αποτελεί για δεκαετίες σημείο αναφοράς στη μουσική της κουλτούρα, προωθώντας καλλιτέχνες που έχουν καθορίσει το σύγχρονο πορτογαλικό τραγούδι.
Εάν τελικά οι διαμαρτυρόμενοι καλλιτέχνες επιμείνουν, η Πορτογαλία θα μπορούσε να γίνει η έκτη χώρα που αποχωρεί από τη φετινή Eurovision, κάτι που θα επηρεάσει σημαντικά τη διοργάνωση της 70ής επετείου του θεσμού στη Βιέννη.
Η εξέλιξη αυτή φέρνει ξανά στο προσκήνιο το μεγάλο ερώτημα: μπορεί ένας διαγωνισμός που γεννήθηκε με στόχο την ειρήνη και την πολιτιστική συνεργασία να μείνει πραγματικά «ουδέτερος» απέναντι σε διεθνείς συγκρούσεις;
Διαβάστε Επίσης: Eurovision 2026: Η Σλοβενία αποσύρεται λόγω Ισραήλ
Οι καλλιτέχνες που υπέγραψαν τη δήλωση διαμαρτυρίας φαίνεται να δίνουν τη δική τους απάντηση. Όπως σημείωσαν, «το τραγούδι είναι μια μορφή έκφρασης, και αυτή τη φορά, επιλέγουμε να τη χρησιμοποιήσουμε για να υπερασπιστούμε όσους δεν έχουν φωνή».
Η στάση τους αποδεικνύει πως για εκείνους, η Eurovision δεν είναι απλώς μια τηλεοπτική διοργάνωση, αλλά μια πλατφόρμα ευθύνης, πολιτισμού και συνείδησης — κάτι που, φέτος περισσότερο από ποτέ, δείχνει να δοκιμάζεται βαθιά.
