Η Patti Smith επιστρέφει με το νέο βιβλίο Bread of Angels, ένα συγκλονιστικό χρονικό της ζωής της που φωτίζει τη ρίζα της δημιουργίας, της πίστης και της αγάπης της για την τέχνη. Μέσα από σελίδες γεμάτες στοχασμό και συγκίνηση, η εμβληματική μορφή της ροκ αφηγείται τα παιδικά της χρόνια, τις απώλειες και τη δύναμη της ψυχής της που ποτέ δεν έπαψε να την καθοδηγεί
Το Bread of Angels δεν είναι απλώς μια αυτοβιογραφία· είναι μια κατάδυση στο βαθύτερο εγώ της Patti Smith, της γυναίκας που άλλαξε για πάντα τη μουσική και τη λογοτεχνία. Με την ίδια ποιητική ενέργεια που χαρακτήρισε το Just Kids, η Σμιθ μοιράζεται στιγμές ευαλωτότητας και αποκάλυψης, προσκαλώντας μας να δούμε πίσω από το μυστήριο του μύθου της.
Η αφήγησή της ξεκινά σαν παραμύθι του Ντίκενς: φτώχεια, συνεχείς μετακομίσεις, και μια παιδική ηλικία γεμάτη όνειρα και στερήσεις. Στη Φιλαδέλφεια, η οικογένειά της άλλαξε έντεκα σπίτια μέσα σε τέσσερα χρόνια. Ο πατέρας της, εργάτης και βετεράνος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, και η μητέρα της, σερβιτόρα, της μετέδωσαν την αγάπη για την ποίηση και τη μουσική. Από το νηπιαγωγείο ακόμη, η μικρή Patti διάβαζε William Butler Yeats και ρωτούσε για την ψυχή και τον Θεό.
Διαβάστε Επίσης: Dua Lipa: Το βιβλίο της Patti Smith που άλλαξε την πορεία της ως καλλιτέχνιδα
Η ίδια περιγράφει την παιδική της ηλικία ως “προουστιανή”, γεμάτη αρρώστιες, μοναξιά και φαντασία. Έπασχε από φυματίωση και οστρακιά, περνώντας εβδομάδες κλινήρης, βρίσκοντας παρηγοριά στη μουσική. Όταν προσβλήθηκε από ασιατική γρίπη, η μητέρα της της αγόρασε τις ηχογραφήσεις της Madame Butterfly του Puccini. “Η μουσική με θεράπευσε”, γράφει. Εκεί γεννήθηκε η πίστη της στη δύναμη της τέχνης.
Ακόμη και οι στερήσεις αποκτούν ρομαντισμό μέσα από τα μάτια της. Τα πόμολα μιας ντουλάπας γίνονται πλοία σε θάλασσες φανταστικές, τα σκουπίδια μεταμορφώνονται σε θησαυρούς. Κάτω από το πάτωμα, η Patti κρατούσε “κομπολόγια, γυαλιστερά σκουλαρίκια και μια μπλε οδοντόβουρτσα με μαγικές δυνάμεις”. Έτσι ξεκινά η δημιουργική της συνήθεια να μετατρέπει το κοινό σε ιερό.
Διαβάστε Επίσης: Patti Smith: Το Horses επιστρέφει 50 χρόνια μετά με σπάνιες ηχογραφήσεις
Η Σμιθ μεγάλωσε μέσα σε ένα σπίτι που έβλεπε σε μια αυλή γεμάτη σκουπίδια, δίπλα στο “Rat House”. Εκεί έγινε αρχηγός της “Buddy Gang”, υπερασπιζόμενη τα μικρότερα παιδιά από νταήδες. “Ήμουν πάντα έτοιμη να παλέψω, αλλά ήθελα να ονειρεύομαι”, γράφει. Κάθε της παράκαμψη στο δρόμο για το σχολείο ήταν και μια ανακάλυψη – μια λίμνη, ένα ζώο, μια ιστορία που θα έγραφε αργότερα.
Η ίδια θυμάται πως σε ηλικία έξι ετών ανακάλυψε περιοδικά Vogue στα σκουπίδια και ένιωσε “μια βαθιά συγγένεια με τις εικόνες”. Λίγο αργότερα, η πρώτη επίσκεψή της σε μουσείο και η συνάντησή της με έναν πίνακα του Picasso την “ξυπνά”. Από εκείνη τη στιγμή ήξερε πως ήταν γεννημένη να δημιουργεί.
Μια δεκαετία μετά, επιβιβάζεται σε ένα λεωφορείο για τη Νέα Υόρκη – το ταξίδι που θα αλλάξει τη μοίρα της. Από τα πρώτα της χρόνια στη μητρόπολη της τέχνης, περιγράφει έναν κόσμο γεμάτο ποίηση, μουσική και έρωτα. Εκεί θα γνωρίσει τον φωτογράφο Robert Mapplethorpe, την ψυχή που θα τη συνοδεύσει σε όλη της τη ζωή. Μαζί του μοιράζεται πείνα, όνειρα και δημιουργία, όπως ακριβώς αφηγήθηκε στο Just Kids.
Διαβάστε Επίσης: Η Patti Smith βλέπει στη Dua Lipa το απόλυτο role model της νέας γενιάς
Η Smith αρχίζει να γράφει ποίηση και να διαβάζει τα έργα της σε μικρές σκηνές. Με τον κιθαρίστα Lenny Kaye, δημιουργεί μια μοναδική μουσική σύνδεση που οδηγεί στο εμβληματικό άλμπουμ Horses το 1975 — έναν δίσκο που ένωσε την ποίηση με την ενέργεια του πανκ και καθόρισε μια ολόκληρη γενιά. “Δεν κάναμε τον δίσκο για φήμη”, γράφει. “Τον κάναμε για τους καλλιτέχνες του περιθωρίου.”
Γνωρίζει τον Sam Shepard, συνεργάζεται με τον Allen Ginsberg και τον William Burroughs, και βρίσκει έμπνευση στη σκιά του Arthur Rimbaud. Ο Bob Dylan γίνεται μέντοράς της και φίλος, αναγνωρίζοντας στο βλέμμα της το ίδιο πείσμα που είχε κι εκείνος στα πρώτα του χρόνια.
Καθώς η φήμη της εξαπλώνεται, η Smith παραμένει αφοσιωμένη στη δημιουργική της ηθική. “Δεν υπήρχε σχέδιο, μόνο μια δύναμη που με οδηγούσε από το χαρτί στο μικρόφωνο.” Όμως, στην κορυφή της δόξας, αποφασίζει να αποσυρθεί. Ο έρωτάς της με τον κιθαρίστα Fred “Sonic” Smith την οδηγεί σε μια νέα ζωή μακριά από τη σκηνή. Παντρεύονται, αποκτούν δύο παιδιά και ζουν μια ήσυχη, καλλιτεχνικά πλούσια ζωή.
Η ευτυχία, όμως, συνοδεύεται από απώλειες. Ο Robert πεθαίνει, ύστερα ο Fred, κι έπειτα ο αγαπημένος της αδελφός Todd. Αυτές οι απώλειες τη συντρίβουν, αλλά και την ξαναγεννούν. Επιστρέφει στη σκηνή με νέα ένταση και πνευματικότητα, μετατρέποντας τον πόνο σε δύναμη.
Στα 78 της, η Patti Smith αναλογίζεται το “καθήκον του αποχωρισμού”. “Όλα πρέπει να φύγουν”, γράφει. “Τα βιβλία, τα υφάσματα, τα μετάλλια… Κρατώ μόνο το δαχτυλίδι του γάμου μου και την αγάπη των παιδιών μου.” Το Bread of Angels είναι ένας ύμνος στην απώλεια, την αντοχή και την αγάπη. Είναι η πορεία μιας γυναίκας που μετέτρεψε τον χρόνο σε τέχνη και την απώλεια σε ελπίδα.
Το Bread of Angels κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Random και επιβεβαιώνει ότι η Patti Smith δεν είναι απλώς μια θρυλική καλλιτέχνιδα — είναι μια αιώνια ψυχή που συνεχίζει να γράφει, να αγαπά και να εμπνέει.
