Το Spotify βρίσκεται στο επίκεντρο μιας νέας ομαδικής αγωγής που κάνει λόγο για “δισεκατομμύρια πλασματικά streams” υπέρ του Drake. Η υπόθεση, που αποκαλύφθηκε σε δικαστήριο της Καλιφόρνια, ανοίγει τη συζήτηση για τη διαφάνεια και την αξιοπιστία της μουσικής βιομηχανίας στο streaming
Η είδηση για την ομαδική αγωγή που κατατέθηκε εναντίον του Spotify έχει προκαλέσει αναστάτωση στη μουσική βιομηχανία και αναζωπύρωσε τη συζήτηση γύρω από τη διαφάνεια των ψηφιακών streams. Σύμφωνα με την καταγγελία, η πλατφόρμα φέρεται να έχει «κλείσει τα μάτια» σε μαζικής κλίμακας ψεύτικες ακροάσεις, οι οποίες ευνόησαν συγκεκριμένους καλλιτέχνες, με το όνομα του Drake να βρίσκεται στο επίκεντρο της υπόθεσης. Η αγωγή κάνει λόγο για “δισεκατομμύρια πλασματικά streams” που αλλοίωσαν την αγορά και ζημιώνουν εκατοντάδες δημιουργούς σε ολόκληρο τον κόσμο.
Η υπόθεση κατατέθηκε σε ομοσπονδιακό δικαστήριο της Καλιφόρνια από τον ράπερ RBX, γνωστό για τη συνεργασία του με τον Snoop Dogg και τον Dr. Dre, ο οποίος εκπροσωπεί μια ομάδα μουσικών που υποστηρίζουν πως η Spotify επέτρεψε την ύπαρξη ψεύτικων ακροάσεων μέσω bot accounts και VPNs. Αν και το όνομα του Drake κυριαρχεί στα έγγραφα της αγωγής, ο ίδιος δεν κατηγορείται προσωπικά, καθώς ο μοναδικός εναγόμενος είναι η Spotify.
Διαβάστε Επίσης: Drake: Καταθέτει έφεση για την υπόθεση με το τραγούδι του Kendrick Lamar “Not Like Us”
Η αγωγή υποστηρίζει πως «κάθε μήνα, υπό το άγρυπνο βλέμμα της Spotify, δισεκατομμύρια ψεύτικα streams δημιουργούνται από παράνομα και αυτοματοποιημένα μέσα». Το κείμενο αναφέρει ότι αυτή η πρακτική προκάλεσε τεράστια οικονομική ζημιά σε καλλιτέχνες και δημιουργούς, καθώς οι πλασματικές ακροάσεις επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο μοιράζονται τα έσοδα από τις συνδρομές και τη διαφήμιση. Το γνωστό “streamshare model” της Spotify βασίζεται στο ποσοστό ακροάσεων κάθε καλλιτέχνη σε σχέση με το σύνολο των streams, γεγονός που σημαίνει ότι κάθε ψεύτικη ακρόαση στερεί χρήματα από άλλους μουσικούς.
Η καταγγελία επικεντρώνεται ιδιαίτερα στα στατιστικά του Drake, τα οποία, σύμφωνα με τα έγγραφα, παρουσιάζουν “μη φυσιολογικά μοτίβα ακροάσεων”. Υποστηρίζεται ότι μεγάλο ποσοστό των streams του καλλιτέχνη προέρχεται από ψεύτικους λογαριασμούς που λειτουργούν σχεδόν 24 ώρες την ημέρα, με υπερβολική συγκέντρωση σε περιοχές που δεν διαθέτουν πληθυσμό ικανό να δικαιολογήσει τέτοια νούμερα. Η αγωγή αναφέρει μάλιστα πως σε διάστημα τεσσάρων ημερών, 250.000 ακροάσεις του τραγουδιού “No Face” εμφανίζονταν να προέρχονται από την Τουρκία, αλλά μέσω VPN είχαν καταγραφεί ως streams από το Ηνωμένο Βασίλειο.
Οι δικηγόροι που χειρίζονται την υπόθεση σημειώνουν ότι τέτοια “γεωγραφικά παράδοξα” και τεχνητά αυξημένα στατιστικά δεν μπορούν να εξηγηθούν από φυσιολογική ακρόαση. Υποστηρίζουν πως η Spotify έχει γνώση αυτής της δραστηριότητας, αλλά την αγνοεί σκόπιμα, καθώς τα υψηλά νούμερα προβολών αυξάνουν την εμπορική της αξία στα μάτια των διαφημιστών και των επενδυτών. Η αγωγή κάνει λόγο για μια “οικονομική πυραμίδα” που επιβραβεύει την πλαστότητα, εις βάρος των ανεξάρτητων καλλιτεχνών που δυσκολεύονται να επιβιώσουν στο οικοσύστημα του streaming.
Διαβάστε Επίσης: Ο Drake μπλέκει με τη δικαιοσύνη: Αγωγή για «παραπλανητικό» online καζίνο
Τα επίμαχα δεδομένα, όπως αναφέρεται, αφορούν την περίοδο από τον Ιανουάριο του 2022 έως τον Σεπτέμβριο του 2025. Οι δικηγόροι της πλευράς RBX μιλούν για “τεράστιες ποσότητες δεδομένων που αποδεικνύουν ότι η Spotify γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει πως ένα σημαντικό ποσοστό των streams του Drake ήταν πλαστά”. Αν και η αγωγή δεν αποκαλύπτει πώς αποκτήθηκαν αυτά τα δεδομένα, τονίζει ότι το φαινόμενο είναι εκτεταμένο και προκαλεί ζημιές εκατομμυρίων δολαρίων.
Η Spotify από την πλευρά της δεν έχει απαντήσει δημόσια, ωστόσο η εταιρεία έχει στο παρελθόν δηλώσει ότι εφαρμόζει “αυστηρά μέτρα εντοπισμού απάτης”. Παρ’ όλα αυτά, η αγωγή αμφισβητεί την αποτελεσματικότητα αυτών των μέτρων, επισημαίνοντας ότι η πλατφόρμα επωφελείται έμμεσα από τη δραστηριότητα των bots, ειδικά στο δωρεάν, διαφημιζόμενο μοντέλο χρήσης της. Οι δημιουργοί της αγωγής υποστηρίζουν πως όσο περισσότερα streams εμφανίζονται, τόσο πιο “ελκυστική” φαίνεται η πλατφόρμα για τους διαφημιστές, ανεξάρτητα από το αν αυτά είναι γνήσια ή όχι.
Ο Mark Pifko, δικηγόρος της νομικής εταιρείας Baron and Budd που εκπροσωπεί την πλευρά των καλλιτεχνών, δήλωσε πως το πρόβλημα ξεπερνά την περίπτωση του Drake. «Όταν τα streams φουσκώνουν τεχνητά, οι δημιουργοί με πραγματική απήχηση πληρώνονται λιγότερο απ’ όσο δικαιούνται. Η αγωγή αυτή ζητά να αποκατασταθεί η δικαιοσύνη και να γίνει το streaming δίκαιο και διαφανές για όλους», τόνισε χαρακτηριστικά.
Το φαινόμενο των fake streams δεν είναι καινούργιο. Από το 2019, έρευνες έχουν δείξει ότι εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια χάνονται κάθε χρόνο λόγω πλαστών ακροάσεων. Μια μελέτη στη Γαλλία το 2023 αποκάλυψε ότι έως και το 3% των συνολικών streams είναι ψεύτικα, ενώ άλλες αναλύσεις ανεβάζουν το ποσοστό αυτό ακόμη και στο 10%. Αν οι αριθμοί αυτοί ισχύουν παγκοσμίως, τότε η ζημιά μπορεί να ξεπερνά τα 2 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως.
Παρότι οι κατηγορίες αφορούν αποκλειστικά τη Spotify, το όνομα του Drake έχει προκαλέσει αναπόφευκτα αίσθηση. Ο Καναδός ράπερ, που θεωρείται ένας από τους πιο επιτυχημένους καλλιτέχνες της εποχής, μετρά περισσότερα από 37 δισεκατομμύρια streams συνολικά. Οι νομικοί κύκλοι όμως επισημαίνουν ότι το γεγονός πως δεν κατηγορείται απευθείας είναι κρίσιμο, καθώς η αγωγή στοχεύει στη Spotify για τον τρόπο λειτουργίας της και όχι στον ίδιο τον καλλιτέχνη.
Διαβάστε Επίσης: Drake – Kendrick Lamar: Το δικαστήριο απέρριψε τη μήνυση και η κόντρα συνεχίζεται
Παράλληλα, η υπόθεση έρχεται λίγες εβδομάδες μετά την αποτυχία της δικής του αγωγής εναντίον της Universal Music Group, στην οποία ο ίδιος υποστήριζε ότι η δισκογραφική του χρησιμοποίησε bots για να προωθήσει τραγούδι του Kendrick Lamar. Αν και η υπόθεση απορρίφθηκε από το δικαστήριο, τώρα ο ίδιος βρίσκεται ξανά άθελά του στο κέντρο ενός νέου σκανδάλου γύρω από το streaming.
Η νέα ομαδική αγωγή, που ζητά αποζημιώσεις άνω των 5 εκατομμυρίων δολαρίων, επιδιώκει να πιστοποιηθεί ως class action, ώστε να μπορούν να ενταχθούν σε αυτήν και άλλοι καλλιτέχνες που θεωρούν πως επηρεάστηκαν οικονομικά. Οι ενάγοντες ζητούν να διεξαχθεί δίκη με ενόρκους και να διαταχθεί η Spotify να εντοπίσει και να αποζημιώσει τους θιγόμενους μουσικούς.
Εάν αποδειχθούν αληθείς οι ισχυρισμοί, η υπόθεση μπορεί να αποτελέσει σημείο καμπής για τη βιομηχανία του streaming, αναγκάζοντας τις πλατφόρμες να αναθεωρήσουν τα μοντέλα ελέγχου και πληρωμών τους. Για την ώρα, το μόνο βέβαιο είναι ότι η σχέση ανάμεσα στην τεχνολογία, την επιτυχία και τη διαφάνεια στη μουσική βιομηχανία μπαίνει σε νέα, πιο σύνθετη φάση.
